MediaCH – Kız çocuklarının futbola ve diğer spor dallarına katılımı, yalnızca sportif başarı açısından değil; oyun, gelişim ve sosyal yaşama katılım hakları bakımından da önem taşıyor. Son yıllarda kadın futboluna yönelik ilginin artmasına rağmen kız çocuklarının spora erişiminde saha, tesis ve ekonomik imkânlar bakımından eşitsizlikler devam ediyor.
Peki kız çocuklarının futbola erişimi nasıl? Ailelerin yaklaşımı değişiyor mu? Spor yapmak isteyen kız çocukları hangi imkânlara ulaşabiliyor, hangi engellerle karşılaşıyor?
Van, Hakkâri ve farklı kentlerde kadın futbolunun içinde yer alan antrenör ve futbolcularla, kız çocuklarının futbola katılımını, ailelerin yaklaşımını ve sahaya erişimde yaşanan sorunları konuştuk.
BAŞARILAR KIZ ÇOCUKLARININ FUTBOLA İLGİSİNİ ARTIRIYOR
Suwen Kadın Futbol Süper Ligi ekiplerinden Yüksekova Spor Kulübü’nün altyapı antrenörleri, geçmişte kız çocuklarının futbol oynamasına yönelik ön yargılarla karşılaştıklarını ancak futboldan vazgeçmediklerini anlattı. “Altyapı, futbolun temelidir” diyen antrenörler, güçlü bir altyapı olmadan kalıcı başarının gelmeyeceğinin de altını çizdi.
Yüksekova ve Hakkâri genelinde kadın futboluna ilginin her geçen gün arttığını belirten kulübün altyapı antrenörlerinden Fatma Ersan, “Özellikle son yıllarda elde edilen başarılar, kız çocuklarının futbola olan ilgisini daha da artırdı” dedi.
Bölgelerinde yer alan kız çocuklarının futbola olan ilgisinin oldukça yüksek olduğunu söyleyen Ersan, “Maçlarımızı izleyen ve bizi örnek alan birçok kız çocuğu futbolcu olmak istediğini söylüyor. Bu da bizi çok mutlu ediyor. Kadın futbolunun bölgemizde gelişmesiyle birlikte hem ailelerin bakış açısı olumlu yönde değişti hem de kız çocuklarının spora katılımı arttı. Eskiden ailelerde bazı çekinceler olabiliyordu ancak bugün birçok aile, kızlarının spor yapmasını destekliyor ve onların futbol oynamasından gurur duyuyor. Önümüzdeki yıllarda bu ilginin daha da büyüyeceğine inanıyorum” şeklinde konuştu.
“YETENEK, DOĞUDA DA AYNIDIR BATIDA DA”
Yüksekova’da kız çocuklarının futbola katılımına yönelik yaklaşımın geçmiş yıllara kıyasla değiştiğini ifade eden Yüksekova Spor Kulübü’nün altyapı antrenörlerinden Gülistan Duman, “Ama hâlâ aşmamız gereken çok şey var” dedi.
“Yetenek, doğuda da aynıdır batıda da. Farkı oluşturan şey ise verilen fırsattır” diyen Duman, kız çocuklarının hayallerine engel olmak yerine, onların cesaretlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Futbolculuk döneminde kadın futboluna olan bakış açısından dolayı yaşadıklarını dile getiren antrenör Duman, “Ben Yüksekova’da futbol oynarken bunun ne kadar zor olduğunu yaşayarak gördüm. Bazen sadece kız olduğumuz için eleştirildik, bazen ‘Futbol erkek sporudur’ denildi. Ama biz hiçbirine kulak asmadık. Çünkü bizim sahada olmak istememiz, hayallerimizin peşinden gitmemiz kimsenin iznine bağlı değildi” diye konuştu.
“İnanıyorum ki, doğuda kadın futbolu her geçen gün daha da büyüyecek” diyen Gülistan Duman, şunları kaydetti:
“Bugün geriye dönüp baktığımda, iyi ki vazgeçmemişim diyorum. Çünkü şimdi bizden sonra gelen kız çocuklarına örnek olabiliyoruz. Onlar artık yalnız değiller. Biz onların önünü açmak, onlara destek olmak ve ‘Sen de yapabilirsin’ demek için buradayız. İnanıyorum ki, doğuda kadın futbolu her geçen gün daha da büyüyecek. Yeter ki kız çocuklarının hayallerine engel olmak yerine onları cesaretlendirelim. Çünkü yetenek, doğuda da aynıdır, batıda da. Farkı oluşturan şey ise verilen fırsattır.”
“GÜÇLÜ BİR ALTYAPI OLMADAN KALICI BAŞARI GELMEZ”
Futbolda altyapının önemine de vurgu yapan Duman, “Altyapı, futbolun temelidir. Güçlü bir altyapı olmadan kalıcı başarı gelmez. Çünkü iyi futbolcular yetişir, doğru karakter gelişir ve takım ruhu burada oluşur. Bugün attığınız her adım, yarın sizi hayal ettiğiniz yerlere götürecek. Bu yüzden çalışmaktan, öğrenmekten ve kendinize inanmaktan hiç vazgeçmeyin” dedi.
Futbolda kız çocuklarına ulaşmak için yaptıkları çalışmaları anlatan kulübün bir diğer altyapı antrenörü Ayten Kılıçoğlu ise bu süreçte özellikle de ailelerin bilinçli olması gerektiğini şu sözlerle dile getirdi:
“Kız çocuklarının futbola erişimini artırmak için öncelikle aileleri bilinçlendirmeye ve kız çocuklarını spora teşvik edecek etkinlikler düzenlemeye önem veriyoruz. Okul ziyaretleri, tanıtım antrenmanları ve ücretsiz deneme eğitimleriyle daha fazla kız çocuğuna ulaşmayı hedefliyoruz. Ayrıca onların kendilerini güvenli ve destekleyici bir ortamda geliştirebilecekleri bir eğitim süreci de sunmaya çalışıyoruz.”
“ÖNEMLİ OLAN REKABETTEN ÇOK SPORU SEVMELERİ”
“Çocukların futbola başlama yaşı, çocuğun gelişimine ve ilgisine göre değişebilir” diyen Kılıçoğlu, “Genel olarak 5-7 yaş aralığı temel hareket becerilerinin kazanılması ve oyunu sevmeye başlaması açısından uygun bir dönemdir. Bu yaşlarda en önemli konu rekabetten çok eğlenmeleri, öz güven kazanmaları ve sporu hayatlarının doğal bir parçası hâline getirmeleridir” dedi.
“Kız çocuklarına en büyük tavsiyem, hayallerinden vazgeçmemeleri olur” diyen antrenör Kılıçoğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Futbol ya da başka bir spor dalı fark etmeksizin, gerçekten istiyorlarsa kendilerine güvenerek ilk adımı atmaları çok önemli. Başlangıçta zorluklarla karşılaşabilirler ama düzenli çalışarak ve sabırlı olarak kendilerini geliştirebilirler. Spor sadece iyi bir sporcu olmayı değil; disiplin, öz güven, takım çalışması ve güçlü bir karakter kazanmayı da sağlar. Bu yüzden cesaretle denemelerini ve yapabileceklerine inanmalarını isterim.”
“KADIN FUTBOLUNA İLGİ ARTIYOR”
Batman, Şırnak, Diyarbakır, Hakkâri, Şanlıurfa, Van gibi doğu illerinde forma giyen, 2026-2027 sezonu için ise Kütahya temsilcisi Tavşanlı Akıncılar Spor Kadın Futbol Takımı’yla anlaşan Şeymanur Hapaç, doğuda kadın futboluna verilen önemin batıya göre çok daha fazla olduğunu söyledi.
Türkiye’de kadın futboluna olan ilginin son yıllarda artmasından dolayı duyduğu mutluluğu dile getiren Hapaç, “İlgilendiğimiz spor dalına değer verilmesi, bizleri çok fazla onurlandırıyor, gururlandırıyor” dedi.
Bölgede uzun yıllar forma giyen Hapaç, kadın futboluna yönelik ilgiyi kendi deneyimleri üzerinden şöyle anlattı: “Aslen Tokat Erbaalıyım. Doğuda üniversite okuduğum için daha çok doğu takımlarında futbol oynadım ve bundan dolayı da çok gurur duyuyorum. Doğuda kadın futboluna verilen önem, bence batıya göre çok daha fazla. Kadın futbolu doğuda markalaşmış, değer kazanmış. Kadınlara verilen önemi bu şekilde gösterdiklerini düşünüyorum. Her kesimden insanın kadın futboluna destek verdiğini görmek beni gururlandırıyor.”
“KADIN FUTBOLUNDA BÜTÜN TABULARI YIKTIK”
Bölgede futbol oynadığı dönemde gördüğü desteği anlatan Şeymanur Hapaç, “Bana göre doğuda kadın futbolunun ve futbolcu olmanın artı yönleri çok fazla. Bir kere, sana verilen değeri çok güzel bir şekilde görebiliyorsun. Halkın seni sahiplenmesi, yardıma koşması seni çok mutlu ediyor. Kendini çok değerli hissediyorsun” dedi.
Kadın futbolcuların gelişimi için bölgede daha fazla spor tesisine ihtiyaç olduğunu belirten Hapaç, zorlu hava şartlarında antrenman yapabilmek için kapalı sahalara da ihtiyaç olduğunu vurguladı.
Futbolcu olmak istediğine çok küçük yaşta karar verdiğini dile getiren Şeymanur Hapaç, “Bu konuda ailemin ve çevremin etkisi çok büyük. Beni her zaman desteklediler. Benimle her zaman gurur duydular. Spor akademisi mezunuyum. Çok küçük yaştan beri sporla ilgileniyorum. Futbol benim için tamamen güzel bir macera ve hayaldi. Hayalimi gerçekleştirdiğim için kendimle gurur duyuyorum. Futbola, çok küçük yaşta başladığım için büyüdükçe futbolun da geliştiğini gördüm. Ama benim başladığım nesilde kadın futboluna değer verilmiyordu. Hatta kadınlara karşı kötü bir bakış açısı vardı ama bizler bütün tabuları yıktık” diye görüş belirtti.
FUTBOLCULARIN ORTAK SORUNU: SAHA VE TESİS EKSİKLİĞİ
Geçtiğimiz sezon TFF Kadınlar 1’inci Ligi ekiplerinden Gaziantep Safir Spor Kulübü’nde forma giyen Ayşe Taslak, “Kariyerimde ilk defa doğuda forma giydim. Açıkçası gitmeden önce çok fazla kaygılarım vardı ama düşündüğüm gibi olmadı” dedi.
Gaziantep’te geçirdiği sezon boyunca kadın futboluna yönelik yaklaşımı gözlemleme fırsatı bulduğunu belirten 29 yaşındaki Ayşe Taslak, “16 yıldır futbol oynuyorum. Kariyerimin büyük bölümünü Karadeniz Bölgesi’nde geçirdim. Geçtiğimiz sezon ilk defa doğuda forma giydim. Açıkçası gitmeden önce çok fazla kaygılarım vardı ama düşündüğüm gibi olmadı. Gerek kulüp gerek taraftar gerekse de Gaziantep halkı bize çok büyük bir ilgi ve sevgi gösterdi. Bu durum da bizi sahada oldukça motive etti” diye konuştu.
Gaziantep’te gördüğü ilgi ve desteğe dikkat çeken Taslak, bölgede saha imkânlarının sınırlı olduğuna da dikkat çekti.
“KIZLARIN FUTBOL OYNAMASINA KARŞI ÖN YARGI VARDI”
Futbola köyde zor şartlar altında başladığını söyleyen Ayşe Taslak, “O dönem, asla bugünkü gibi imkân yoktu. Toprakta koşup maç yapardık. Kızların futbol oynamasına karşı çok ön yargı vardı. O süreçte ailem bana her konuda destek oldu. Kendi azmim ve disiplinli çalışmam beni bugünlere getirdi. Geriye dönüp baktığımda, o zor şartlarda attığım adımlarımdan ve her şeye rağmen vazgeçmememden dolayı kendimle gurur duyuyorum” şeklinde konuştu.
Kadın futboluna olan ilginin birçok alanda arttığına dikkat çeken Taslak, “Eskiden çok daha az takip edilirken bugün hem tribünlerde hem de sosyal medyada ilginin daha fazla arttığını görüyoruz. Bu şekilde ilerlemesini istiyoruz” dedi.
Futbola başlamak isteyen kız çocuklarına da seslenen Ayşe Taslak, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Ben futbola zor şartlar altında başladım. Nerede yaşadığınız ya da hangi imkânlara sahip olduğunuz önemli değil. Önemli olan iyi çalışmanız, istemeniz ve hayallerinizden vazgeçmemeniz. Çünkü emek verdiğiniz sürece, hayallerinize ulaşmanız mümkün.”
“VAN’A GELDİĞİMDE ‘KADIN FUTBOLU’ DİYE BİR ŞEY YOKTU”
TFF Kadınlar 2’nci Ligi’nde mücadele eden Vangücü Spor Kulübü Teknik Direktörü Mecit Tekin ise Van’da kız çocuklarının futbola ilgisinin yüksek olduğunu ancak bu ilginin yeterli imkânlarla karşılanamadığını söyledi.
Yeterli derecede destek alınamadığı için istenilen seviyeye ulaşamadıklarını da belirten Tekin, “Şu an belki Van’da yüzlerce kız çocuğu kadın futboluna istekli, arzulu ancak gerek tesisler gerekse de maddi anlamda kulüpler yeterince destek bulamadığı için maalesef çocuklarımıza imkân sağlayamıyoruz” dedi.
Bitlis Kadın Futbol Takımı’nı kurduktan sonra 2020 yılında Van’a yerleştiğini anlatan Mecit Tekin, “Geldiğimde ‘kadın futbolu’ diye bir şey yoktu. Böyle bir eksikliğin olduğunu fark ettim” dedi.
Vangücü Kadın Futbol Takımı’nın kuruluş sürecinden de bahseden teknik direktör Mecit Tekin, “Bir gün oğluma bireysel antrenman yaptırırken birkaç kız çocuğu yanıma geldi. Onları da çocuğumla beraber oynattım. Baktım, ilgi yavaş yavaş artmaya başladı. Bir süre geçtikten sonra da Vangücü Kadın Futbol Takımı’nı kurduk. İlgi çok daha fazla olmaya başlayınca da başka kulüpler de kurulmaya başladı” açıklamasında bulundu.
EN BÜYÜK SIKINTI: TESİSLEŞME
Son yıllarda bölgede kadın futboluna ilginin arttığını söyleyen Tekin, “Şu an doğudaki kadın futbol takımlarının sayısına baktığımızda oldukça fazla olduğunu görüyoruz. Doğuda kız çocuklarının futbola olan ilgisi oldukça fazla. Özellikle, Van özelinde kadın futbol potansiyeli çok üst seviyede. Kadın futboluna çok büyük bir rağbet var. Yani, doğuda kadın futboluna bakış açısı dışarıda anlatıldığı gibi değil. Aksine çok çok iyi. Doğu halkı gerçekten kadın futboluna, kadınlara çok büyük değer veriyor” şeklinde konuştu.
Tesisleşme konusunda sıkıntı yaşadıklarını da ifade eden Tekin, şunları söyledi:
“Bölgede en çok zorlandığımız konuların başında tesisleşme geliyor. Antrenman sahası bulamıyoruz. Sporcuların rahat bir şekilde giyinebilecekleri, duşlarını alabilecekleri alanlar konusunda sıkıntı yaşıyoruz. Biliyorsunuz, buranın kış şartları biraz sıkıntılı. Kış aylarında bazen haftalarca sahalar kapalı kalıyor. Kar küreme makineleri eksik. Bölgemizin zorlu kış şartları bilindiği halde maalesef yetkili isimlerin bu konulara ilgisi yetersiz.”
TEKİN: “SİYASETİN FUTBOLDAN ELİNİ ÇEKMESİ LAZIM”
“Van, coğrafi olarak mükemmel ve gelişime açık bir şehir. İstenirse çok iyi tesisler yapılabilir” diyen Mecit Tekin, şöyle devam etti:
“Maalesef siyaset işin içerisine girdiği için istenen seviyede tesisleşme de olmuyor. Siyaset, futbolu bitiriyor. Siyaset, futbolun ilerlemesini ve gelişimini engelliyor. Bu anlamda siyasetin futboldan elini çekmesi lazım. Gerçekten hizmet anlamında bir şeylerin yapılması gerektiğini düşünüyorum. Bu konuda, mülki idare amirlerinin, özellikle de valilerin yaklaşımı çok önemli. Devletin vermiş olduğu destekler çok önemli. Şu an mevcut Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) yönetiminin kadın futboluna çok iyi baktığını düşünmüyorum. TFF’nin bu konuda bir değişim yapması, kadın futboluna destek vermesi lazım. Avrupa’da olduğu gibi kadın futboluna biraz daha önem ve destek verilmesi gerek.”
Van’da temas halinde olduğu ailelerin kız çocuklarının futbol oynamasına destek verdiğini söyleyen Tekin, “Emin olun, burada aileler çok duyarlı. Ailelerin kendi elleriyle çocuklarını getirip bize teslim ettiğini görüyoruz. Artık kız çocuklarının da futbol oynamasını gayet normal karşılıyorlar. Onların futbolda bir yerlere gelmelerini istiyorlar. Ailelerin ve çocukların futbola olan bakış açısı çok iyi, harika, mükemmel” diye görüş belirtti.
TEKİN: “NÜFUSU 1 MİLYONU AŞAN BİR ŞEHİRDE İMKÂN BULAMIYORUZ”
Kadın futbolunda Van’ın Hakkâri kadar değer görmediğini de dile getiren teknik direktör Mecit Tekin, “Ben Hakkâriliyim, Hakkârili olduğum için de gurur duyuyorum. Şu an iki Hakkâri takımının Süper Lig’de olması benim için gurur verici ama ben Van’da yaşayan biri olarak, Van’ın kadın futboluna hizmet eden biri olarak, burada kadın futboluna bir Hakkâri kadar önem verilmediğini görüyorum. Bu durum da bizleri oldukça üzüyor” dedi.
“Van’da şu an yüzlerce kadın futbolcu var” diyen Tekin, şöyle devam etti:
“Yeterince maddi destek alamadığımız ve yeterli sayıda tesisimiz olmadığı için maalesef sporcularımızın çoğu çevre illerde gidip top oynuyor. Ama koskoca büyükşehirde, nüfusu 1 milyonu aşan bir şehirde biz imkân bulamıyoruz. Van’da geniş alanlarımız, gölümüz, havaalanımız var. Burası, çok büyük imkânlara sahip bir şehir. Neden şu an Süper Lig’de bizim 1-2 takımımız olmasın? Neden 1’inci Lig’de takımlarımız olmasın? Bu anlamda başta sayın cumhurbaşkanımız olmak üzere, bakanlarımız, TFF ve mülki idare amirlerimizden destek bekliyoruz.”
VANGÜCÜ’NÜN HEDEFİ SÜPER LİG
Bu sezon yeniden şampiyonluğu hedeflediklerini ve Süper Lig’e çıkmak istediklerini belirten Mecit Tekin, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Vangücü Kadın Futbol Kulübü olarak bünyemizde en az 30-40 öğrencimiz beden eğitimi öğretmenliği okuyor. Mezun olan en az 10-15 öğrencimiz var. Halk eğitim kursları açıyorlar. Atamaları olanlar var. Ayrıca Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü bünyesinde antrenörlük yapan sporcularımız da var. Kadınların imkân bulmaları durumunda kendilerini daha çok geliştirip gerçekten çok güzel şeyler başaracaklarına inanıyorum. 3 yıldır şampiyonluğa oynuyoruz. Maalesef yeterince imkânımız olmadığı için sporcularımızın çoğu, son süreçte bizi bıraktığından dolayı play-off aşamasında elenip geliyoruz. Bu sezon hedefimiz tekrardan şampiyon olmak. Takımımızı bu kez Süper Lig’e çıkarmak istiyoruz.”
