Haber Merkezi – İnsan Hakları Derneği (İHD), 5 Aralık’ta yaptığı açıklamada Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM) uygulamasının çocukların çalıştırılması açısından ciddi hak ihlallerine yol açtığını belirtti.
Açıklamada, 2016’dan bu yana zorunlu eğitim kapsamında yer alan MESEM’lerin, fiiliyatta çocukların eğitimden koparılarak işyerlerine yönlendirilmesi anlamına geldiği vurgulandı.
İHD, MESEM’in kağıt üzerinde mesleki beceri kazandırmayı hedeflediğini, ancak uygulamada çocukların haftanın en az dört günü ağır çalışma koşullarına maruz kaldığını belirtti. Açıklamada, “18 yaşından küçük çocuklar eğitimden uzaklaşmakta, ucuz iş gücü olarak kullanılmakta ve ölümcül risklerle karşı karşıya kalmaktadır” denildi.
11 ayda en az 85 çocuk yaşamını yitirdi
İHD, 2025 yılının ilk 11 ayında en az 85 çocuğun çalıştırıldıkları işyerlerinde hayatını kaybettiğini açıkladı. Bu ölümlerin büyük bölümünün önlenebilir olduğu vurgulanırken, çocukların inşaatlarda, fabrikalarda ve atölyelerde yüksekten düşme, makinelere sıkışma ve elektrik çarpması gibi nedenlerle yaşamını yitirdiği belirtildi.
Açıklamada, “Bu ölümler münferit değildir; çocukların ağır ve tehlikeli işlerde çalıştırılmasının sistematik hale geldiğini göstermektedir” ifadelerine yer verildi.
Şanlıurfa’nın Bozova ilçesinde 15 yaşındaki Muhammed Kendirci’nin MESEM kapsamında çalıştırıldığı işyerinde maruz kaldığı şiddet sonucu hayatını kaybetmesi de açıklamada örnek olarak gösterildi.
Protestolara müdahale tepkisi
İHD, MESEM uygulamalarına yönelik protestolarda öğretmen ve öğrencilerin gözaltına alınmasına ve tutuklanmasına da tepki gösterdi. Açıklamada, bu durumun ifade özgürlüğü ve barışçıl protesto hakkının ihlali olduğu belirtildi.
“Hiç kimse barışçıl protesto hakkını kullandığı için cezalandırılamaz” denildi.
“Çocuklar ucuz iş gücü değildir”
İHD, çocukların çalıştırılmasının yalnızca yoksullukla açıklanamayacağını, bunun aynı zamanda politik bir tercih olduğunu ifade etti.
Devletin sorumluluğunun çocukları işgücüne yönlendirmek değil, eğitim sistemi içinde kalmalarını sağlayacak sosyal destek mekanizmalarını güçlendirmek olduğu vurgulandı.
Açıklamanın sonunda, çocukların yaşam, eğitim ve güvenlik haklarının eksiksiz biçimde korunması gerektiği belirtilerek MESEM’lerin kapatılması çağrısı yinelendi.
